ข่า สรรพคุณและวิธีใช้


กรกฎาคม 15, 2010 by admin  
Filed under สมุนไพรน่ารู้

ข่า สรรพคุณและวิธีใช้

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Languas galanga(Linn.) Stuntz

วงศ์ : ZINGIBERACEAE

ชื่อท้องถิ่น : กฎุกโรหินี ข่าหลวง ข่าตาแดง

ลักษณะทั่วไป :

ลำต้นจะเป็นไม้ลงหัวจำพวกกระวาน ชอบขึ้นตามที่ลุ่ม ใบรูปไข่ ยาว สลับๆกันรอบๆลำต้นบนดิน มีลักษณะเป็นกาบหุ้มรอบลำต้น ใบรูปร่างคล้ายพาย ออกดอกเป็นช่อสีขาว อาจะมีสีแดงปนอยู่ด้วยเล็กน้อย ดอกจะอยู่บริเวณตรงปลายยอด ดอกอ่อนจะมีกาบสีเขียวหุ้มอยู่ ผลกลมโตขนาดเท่าเม็ดบัว เมื่อผลสุกจะเปลี่ยนเป็นสีดำ มีรสขม เผ็ดร้อน สามารถขยายพันธ์ข่าด้วยเหง้าหรือหน่อก็ได้ โดยปลูกหลุมละ 1 หน่อ ห่างกันประมาณ 80 ซม. เพื่อรองรับกอที่จะขยายเพิ่มขึ้น ไม่ค่อยมีแมลงศัตรูพืชมารบกวน

ข่านิยมนำมาใช้เป็นเครื่องเทศสำหรับแต่งกลิ่นอาหารและดับกลิ่นคาวพวกเนื้อสัตว์ต่างๆ เช่น ต้มยำปลา ข้าวต้มปลา ต้มข่าไก่ ใช้เป็นส่วนผสมในน้ำพริก เครื่องแกงต่างๆ นอกจากนี้ยังใช้เป็นส่วนผสมของลูกแป้งที่ใช้ทำข้าวหมากและเหล้า ดอกและลำต้นอ่อนใช้รับประทานเป็นผักสด

ส่วนที่นำมาใช้

เหง้าอ่อน  ลำต้น และ ดอก

สรรพคุณและวิธีการใช้

- ใช้เหง้าสดตำให้ละเอียด นำมาผสมกับเหล้าขาว นำมาทาบริเวณผิวหนัง เพื่อรักษาโรคกลาก เกลื้อน หรือ ลมพิษได้

- ช่วยขับลม แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อ ท้องเดิน โดยนำเหง้าสดมาตำให้ละเอียด ผสมกับน้ำปูนใส ทานครั้งละประมาณครึ่งแก้ว

- ช่วยลดอาการปวดฟัน โดยนำเหง้าสดมาตำ ผสมเกลือลงไปเล็กน้อย นำไปใส่ในรูฟันที่ปวด หรือ อาจจะอมไว้ที่เหงือกก็ได้

- สามารถนำสารสกัดจากข่า มาทำเป็นยารักษาโรคได้ เช่น แก้ปวดบวมข้อ หลอดลมอักเสบ ยาขับลม ยาธาตุ และยารักษาแผลสด

- ใช้เหง้าสดนำมาตำให้ละเอียด นำไปวางเพื่อไล่แมลง จากกลิ่นของน้ำมันหอมระเหย

- สามารถใช้ผลข่า รักษาอาการปวดท้องและช่วยย่อยอาหารได้

- ช่วยลดอาการไอ โดยนำข่ามาทุป ฝานบางๆ บีบมะนาวลงไปเล็กน้อย เติมน้ำตาล แล้วใช้อม เคี้ยว หรือกลืนเลยก็ได้

- ช่วยลดอาการบวมช้ำ โดยใช้หัวข่าแก่ ทุบแล้วทาบริเวณที่บวมช้ำ เช้า-เย็น

Related posts

Comments

One Response to “ข่า สรรพคุณและวิธีใช้”

  1. ีสสสส on ธันวาคม 9th, 2010 6:47 am

    ข่า เป็นพืชสมุนไพรในครัวเรือนชาวไทยมาช้านาน โดยเฉพาะชาวปักษ์ใต้ ใช้ข่าเป็นส่วนประกอบสำคัญในการตำพริกแกง เครื่องแกง ที่เป็นแกงป่าหรือแกงคั่วเนื้อชนิดต่างๆ เพื่อดับกลิ่นคาว และโดยเฉพาะแกงไตปลา หรือแกงน้ำเคยพุงปลา จะเป็นผักในแกงด้วย
    ข่านั้นมีหลายชนิดทั้งข่าเล็ก ข่าใหญ่ ข่าเหลือง และข่าตาแดง แต่ก็มีรสและสรรพคุณทางยาแทบจะ ไม่แตกต่างกัน โดยเฉพาะเหง้า จะมีรสเผ็ด ช่วยขับลม แก้บวม ฟกช้ำ แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อ แน่นจุกเสียดรักษาโรคกลากเกลื้อน
    สารสำคัญคือน้ำมันหอมระเหย ประกอบด้วย สารแมททิล-ซินนาเมต (Methylcinnamate) ทีนีออล (Cineol) การบูร (Camphor) และยูจีนอล (Eugenol) ส่วนที่ใช้เป็นอาหารมีทั้ง เหง้าแก่ เหง้าอ่อน ลำต้นอ่อน และดอกอ่อน
    ชุมชนน้ำเลือด ตำบลท่ามิหรำ อำเภอเมือง จังหวัดพัทลุง เป็นชุมชนที่ปลูกข่าตาแดงกันมานานกว่า 30 ปีแล้ว ด้วยมีสภาพพื้นที่ที่เหมาะสม กล่าวคือ มีดินร่วนปนทราย ระบายน้ำได้ดี มีน้ำบริบูรณ์ ตั้งอยู่ไม่ไกลจากเมือง เป็นชุมชนกึ่งเมืองกึ่งชนบท มีพื้นที่ทำการเกษตรไม่มากนัก และที่สำคัญมีแรงงานครัวเรือนเพียงพอที่จะดูแลได้อย่างประณีต
    ป้า ฉุ้ย สัจจะบุตร อายุ 74 อยู่บ้านเลขที่ 137 หมู่ที่ 10 ตำบลท่ามิหรำ อำเภอเมือง จังหวัดพัทลุง เล่าให้ฟังว่า ตนปลูกข่าตั้งแต่ปี 2526 ในบริเวณรอบบ้าน 1,000 กว่ากอ สมัยนั้นขายกันกิโลกรัมละ 3 บาท แต่ต้องทำเพราะต้องเลี้ยงลูกคนเดียวตั้ง 3 คน ปลูกข่าขายจนส่งลูกเรียนจบปริญญา มีงานทำทั้ง 3 คน ลูกๆ เลยบอกให้หยุด เลยยกพื้นที่ปลูกข่าให้นางหนูเจิม เหตุทอง ทำต่อตนมาทำงานที่เบากว่านี้ คือ ปอก เปลือกลูกเนียงให้กับญาติๆ ที่ทำลูกเนียงเพาะขาย
    นางหนูเจิม เหตุทอง อายุ 61 ปีอยู่บ้านเลขที่ 175 หมู่ 10 ตำบลท่ามิหรำ อำเภอเมือง จังหวัดพัทลุง เล่าให้ฟังว่า ตนปลูกข่าประมาณ 700 กอ จะขุด วันละ 10 กอ ตัดแต่งเสร็จแล้วได้น้ำหนัก 5 กิโลกรัม ช่วงนี้ราคา 20 บาทต่อกิโลกรัม มีรายได้วันละ 100 บาท ถือว่าเพียงพอแล้ว เพราะอยู่คนเดียว ส่วนลูก 1 คน ก็มีงานทำแล้ว จึงไม่เป็นห่วง ข่า 700 กอ กว่าจะขุดหมดก็ได้รายได้รวม 5,000 บาท เมื่อขุดหมดรอบก็จะขุดต่อในจุดที่ขุดครั้งแรก ต่อเนื่องไปไม่มีวันหยุด แต่ในขณะขุดจะต้องใส่ปุ๋ยสูตร 15-15-15 จำนวน 1 กิโลกรัมต่อ 10 กอ และกำจัดวัชพืชและพรวนดินไปในคราวเดียวกัน
    หลังจากขุดเสร็จจะสะบัดให้ดินหลุดแล้วแยกเป็น 2 ส่วน ส่วนที่อ่อนและ แก่ ตัดต้นออกแล้วล้าง นำไปตัดรากและกาบใบออก ล้างน้ำให้สะอาด แล้วบรรจุถุง จะมีแม่ค้ามารับซื้อที่จุดรวบรวมผลผลิต ในราคาข่าอ่อนกิโลกรัมละ 20-30 บาท แล้วแต่ ช่วงฤดูกาล ส่วนข่าแก่กิโลกรัมละ 10 บาท
    ด้านนายปกรณ์ สงทอง เกษตร
    อำเภอเมืองพัทลุง บอกว่าในพื้นที่
    ตำบลท่ามิหรำมีเกษตรกรปลูกข่า
    ตาแดง 60 ราย ซึ่งจะปลูก
    บริเวณที่ว่างบริเวณบ้าน
    แต่ละวันจะมีผลผลิตออก
    สู่ตลาดประมาณ 3 ตัน นำเงินเข้าชุมชน รวม 60,000 บาท ซึ่งมีแม่ค้าจากอำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา จังหวัดตรัง และอำเภอสุไหงโก-ลก จังหวัดนราธิวาส มารับทุกวัน เกษตรกรที่ทำส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุอยู่กับบ้าน ทำให้ได้ออกกำลังกาย ได้มีเพื่อนมีกลุ่มพบปะพูดคุยแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันตลอด สร้างความรัก ความสามัคคีในหมู่คณะได้เป็นอย่างดี โดยเฉพาะวันพระจะรวมกลุ่มกันไปวัด ฟังธรรม สวดมนต์ ปฏิบัติงานตามหลักพระพุทธศาสนา และปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง นอกจากข่าตาแดงแล้ว บ้านน้ำเลือดยังมีสินค้าอีก 2 ชนิด ที่น่าสนใจ คือ ลูกเนียงเพาะ และลูกเหรียงเพาะ

    ข่า : (Kha), Galingale, Galanga
    ชื่อวิทยาศาสตร์ : Alpinia galanga Swartz
    วงศ์ : ZINGIBERACEAE
    ชื่ออื่นๆ : ข่าหยวก ข่าหลวง (ภาคเหนือ) , กฏุกกโรหินี (ภาคกลาง)
    ถิ่นกำเนิด : อินเดีย พม่า ไทย มาเลเซีย สิงคโปร์ บอร์เนียว อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์
    เหง้าสดมีน้ำมันหอมระเหย ซึ่งประกอบด้วยสารเมททิล-ซินนาเมต ซีนีออล การบูร และยูจีนอล
    1. ใช้เหง้าสดตำให้ละเอียดผสมกับน้ำปูนใส รับประทานครั้งละครึ่งแก้วช่วยขับลมแก้ท้องอืดท้องเฟ้อ ท้องเดินและบรรเทาอาการคลื่นไส้อาเจียน
    2. ใช้รักษาโรคผิวหนัง กลาก เกลื้อนและแก้ลมพิษ โดยใช้เหง้าสดตำให้ละเอียดผสมกับเหล้าขาวทาบริเวณที่เป็นบ่อยๆจนกว่าจะดีขึ้น
    3. สารสกัดจากข่านำมาประกอบเป็นยารักษาโรคได้หลายชนิด เช่น ยารักษาแผลสด แก้โรคปวดบวมตามข้อ แก้โรคหลอดลมอักเสบ ยาธาตุและยาขับลม
    4. ใช้ไล่แมลงโดยนำเหง้ามาทุบหรือตำให้ละเอียดเพื่อให้น้ำมันหอมระเหยออกมา แล้วนำไปวางในบริเวณที่มีแมลง
    5. ผลข่ามีสรรพคุณคล้ายกับเหง้าคือ ใช้เป็นยาแก้ปวดท้อง ท้องร่วง ฆ่าเชื้อบิด และช่วยย่อยอาหาร ผงจากผลแห้งสามารถรักษาอาการปวดฟันได้ โดยนำไปบดและทาบริเวณที่ปวด
    ข่าเป็นพืชที่ขยายพันธ์ด้วยการแตกหน่อ มีวิธีปลูกง่ายๆคือใช้แง่งข่าแก่จิ้มส่วนหัวลงไปในดิน รดน้ำพอประมาณ เพราะข่าไม่ชอบน้ำที่ชุ่มมากเกินไป

Feel free to leave a comment...
and oh, if you want a pic to show with your comment, go get a gravatar!







หน้าที่ 1 ของทั้งหมด 1 หน้า1
.
Friend Links

PearlPrincessGem.com, ThaiAff-Tips.com,

Free PageRank Checker SiamHealthandBeauty on Twitter, SiamHealthandBeauty on Alexa